Sakarya’daki havai fişek fabrikasının eksper raporu tamamlandı: Önlem yok

Sakarya’daki havai fişek fabrikasının eksper raporu tamamlandı: Önlem yok

Sakarya’daki havai fişek fabrikasının eksper raporu tamamlandı: Önlem yok

Patlama büyüklükleri, sayısı ve vakitlerinin belirlenmesi emeliyle 11 şahıstan oluşan heyet tarafından hazırlanan 200 sayfalık bilirkişi raporu, Hendek Cumhuriyet Başsavcılığına gönderildi.

Sakarya Üniversitesi yerleşkesinde yer alan SAU1 zelzele kayıt istasyonu geniş bant kayıtlarının incelendiği belirtilen raporda, 4 büyük patlama sürecinin gerçekleştiği, patlamaların evresinin 1 dakika 54 saniye sürdüğü bildirildi.

Raporda, vaka yerinin keşfi sırasında 6 patlama çukuru görüldüğü tabir edilerek, zamanca birinci ve büyüklükçe en büyük patlama sürecinin iş yerinin Çin Mahallesi kısmındaki misket deposu, ilaç eleme yeri ve misket laboratuvarıyla alakalı olduğunun değerlendirildiği kaydedildi.

En büyük patlayıcı ölçüsünün 5 bin 700 kilogram gök bombası (13 ton 396 kilogram TNT’ye eş değer) olduğu ve 19 metre çapında çukur oluşturduğu belirtilen uzman raporunda, 4 ton 82 kilogram gök bombası (9 ton 595 kilogram TNT’ye eş değer) patlamasında 17 metre, 1 ton 106 kilogram gök bombası (2 ton 599 kilogram TNT’ye eş değer) patlamasında 11 metre, 831 kilogram gök bombası (1 ton 953 kilogram TNT’ye eş değer) patlamasında 10 metre, 53 kilogram gök bombası (125 kilogram TNT’ye eş değer) patlamasında 4 metre ve 831 kilogram gök bombası (1 ton 953 kilogram TNT’ye eş değer) patlamasında 10 metre çapında çukur oluştuğu bilgisi verildi.

‘Yasal olmayan ve tüzüğe muhalif üretim’

Raporda, depolarda sütrelerin bulunmadığı ve güvenlik uzaklıklarının yasal pahalara uymadığına işaret edilerek, şu tespitlere yer verildi:

“Çin Mahallesi’nde patlama çukurlarının olduğu bölgede toplam olarak denklem 1’e nazaran 10 ton 183 kilogram patlayıcı birikimi olduğu söz edilebilir. Denklem 3’e nazaran ise yaklaşık 30 ton civarındadır. Bu bölgedeki depolar ve misket üretim bölgelerinde yasal sonların üzerinde patlayıcılar depolanmıştır. 2 Temmuz 2020 tarihindeki depo kayıtlarında piroteknik patlayıcıların toplam ölçüsü 41 ton 281 kilo 38 gramdır. Buna ek olarak 5 tondan fazla ölçüde Kosova için piroteknik gereç üretilmiştir. Sonuç olarak Çin Mahallesi’nde yasal olmayan bir halde ve tüzüğe karşıt olarak depolama ve üretim yapılmıştır.”

‘Depo hedefli kullanılan baraka tipi yapılarda ruhsat hayıtlarına ulaşılamamıştır’

Patlayıcı mamullerin koruma edildiği depolarda rastgele bir muhtemel patlama, parlama ve yangın tesirlerine karşı yapısal manada hiçbir tedbir alınmadığının, hepsinin patlamadan sonra büyük yangında kullanılamaz hale geldiğinden anlaşıldığına dikkati çekilen raporda, kelam konusu depolar ortasında rastgele bir sütre yapılmadığı üzere güvenlik uzaklıklarına de dikkat edilmediğinin belirlendiği kaydedildi.

Havai fişek fabrikasının yerleşkesinde bir sığınak yapısına ilişkin proje hazırlandığı ve resmi makamlarca onaylanmasına karşın bu çeşit elzem ve değerli bir yapının alanda inşa edilmediğinin belirlendiği anlatılan raporda, “İdari binanın ikinci katına ilişkin kullanım ruhsatı olmadığı üzere arazinin kuzeyinin uç kısmında depo gayeli kullanılan irili ufaklı baraka cinsinden yapıların da ruhsat kayıtlarına ulaşılamamıştır. 

Raporda, yıkılmamış binalarda yapılan incelemelerde parlama, patlama tehlikesi olan binalarda kıvılcım çıkarabilecek elektrikli aygıtlar konulduğu, tehlike bölgelerine uzatma kablolarıyla elektrik çekildiği, makine tamiratları yapılırken elektrik temaslarında güvenlik kurallarına uyulmadığı, ilişki noktalarında sızdırmazlık özelliğinin bozulduğu, statik elektriğe karşı kâfi önlemlerin alınmadığı, çalışanların denetiminin muntazaman yapılmadığı, gelişen teknolojiyi kullanarak alınabilecek güvenlik önlemlerinin alınmadığının görüldüğü bildirildi.

‘Depo başına yaklaşık 6 ton patlayıcı içerik bulunduğu görülmekte’

İş sıhhati ve güvenliği hukuku bakımından düzenlenen yükümlülüklerin tam olarak sağlanmadığının anlaşıldığına işaret edilen uzman raporunda, iş sıhhati ve güvenliğinin sağlanması için gerekli olan tüm tedbirlerin alınmadığı sonucuna ulaşıldığı vurgulandı.

Raporda, patlayıcı malzemelerin depolandığı toplam alanın 2 bin 400 metrekare olduğu belirtilerek, “Depo başına yaklaşık 6 ton patlayıcı/kimyasal içerik bulunduğu görülmektedir. İlgili mevzuata nazaran bu depoların en az 2 ton kapasiteli patlayıcı husus koruma yapıları olarak ele alınması gerekirdi” tabirleri yer aldı.

Ne olmuştu? 

Sakarya’nın Hendek ilçesi Yukarıçalıca mevkisinde yaklaşık 15 dönüm üzerine heyeti havai fişek fabrikasında 3 Temmuz’da saat 11.15 sıralarında meydana gelen ve yaklaşık 50 kilometre aradan, kentin birçok noktasından duyulan patlamalarda 7 kişi hayatını kaybetmiş, hastaneye kaldırılan 127 kişi yaralanmıştı.

Patlamaya ait gözaltına alınan ortalarında fabrika sahibinin de bulunduğu 5 kuşkulu tutuklanmış, bir zanlı ise isimli denetim kaidesiyle özgür bırakılmıştı.

Denetimli imha maksadıyla Adapazarı ilçesi Taşkısığı mevkisine getirilen fabrikadaki patlayıcıların, 9 Temmuz’da 11.35 sıralarında kamyondan indirildiği sırada meydana gelen patlamada 3 asker şehit olmuş, 8 jandarma çalışanı ile kamyon sürücüsü yaralanmıştı.

1 Beğen

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir